Người Iran thấp thỏm cầu nguyện giữa đòn tập kích của Mỹ, Israel

Giữa những tiếng nổ rung trời từ các đòn tập kích liên tục của Mỹ và Israel, người dân Tehran mất ngủ, cầu nguyện cho bản thân và gia đình sống sót qua mỗi đêm.

Hàng loạt tòa chung cư san sát trở thành những đống đổ nát, ngổn ngang mảnh kính vỡ và những thanh kim loại biến dạng. Một phòng bệnh viện với cửa sổ vỡ tan, gạch đá phủ kín giường.

Đây là cảnh tượng ở Tehran hôm 2/3, khi Mỹ và Israel đẩy mạnh cuộc không kích vào Iran trong ngày thứ ba của cuộc xung đột. Quân đội Israel cuối ngày hôm đó yêu cầu người dân sống gần nhà tù Evin ở thủ đô Iran sơ tán khẩn cấp trước khi tiến hành tập kích.

Người phụ nữ đi qua một công trình bị phá hủy gần quảng trường Ferdowsi ở Tehran ngày 3/3. Ảnh: AFP

Ngay sau đó, cư dân Tehran nghe thấy những tiếng nổ long trời lở đất làm rung chuyển thành phố. Các đợt không kích nhắm vào đài truyền hình quốc gia trên đường Vali Asr, gần nơi từng là trụ sở quốc hội ở trung tâm thành phố cũng như nhiều khu vực khác tại thủ đô.

"Tối nay, các cuộc tấn công còn dữ dội hơn", một cư dân Tehran tên Kamran cho hay.

Thủ đô Tehran nổi tiếng với dòng xe cộ nhộn nhịp, văn hóa quán cà phê sôi động và cảnh tắc đường triền miên, nhưng lại khá yên tĩnh vào 2/3. Các cửa hàng tạp hóa, hiệu thuốc đều đóng cửa, đường phố vắng tanh.

Nhiều cư dân Tehran đã rời thành phố, sơ tán đến nơi an toàn hơn trước khi cuộc xung đột bùng nổ, nhưng một số người không thể rời đi hoặc không có nơi nào để đến. Mưa bom dội xuống, họ gom vội đồ đạc, nhét vào túi nilon và bỏ chạy khỏi khu phố bị tập kích.

Nguy hiểm rình rập khắp nơi. Nội đô vắng bóng xe cộ nhưng các tuyến đường ra khỏi thành phố ùn ứ thành hàng dài. Lực lượng an ninh và sĩ quan tình báo bố trí khắp các trạm kiểm soát ở Tehran để kiểm tra xe cộ, người đi đường.

"Các vụ tấn công diễn ra rất gần chúng tôi đêm qua và sáng nay", Yasaman, nhiếp ảnh gia 40 tuổi, cho hay. "Tôi đã không ngủ được 4 đêm nay rồi."

Hiện chưa rõ có bao nhiêu người thiệt mạng ở thủ đô, nhưng trên toàn quốc, ít nhất 555 người đã chết, theo thông báo của Hội Trăng lưỡi liềm đỏ Iran hôm 2/3. Trong số này có ít nhất 175 người thiệt mạng khi trường nữ sinh Shajareh Tayyebeh ở huyện Minab, tỉnh Hormozgan, miền nam Iran trúng bom hôm 28/2.

Tehran, đô thị rộng lớn với hơn 10 triệu dân, có mật độ dân cư rất cao và không phân tách các khu thương mại, chính phủ và quân sự với khu dân cư. Thực tế này khiến dân thường dễ bị tổn thương khi Mỹ và Israel mở rộng danh sách mục tiêu từ các cơ sở tên lửa và hạt nhân sang cơ quan chính phủ, đài phát thanh truyền hình và trụ sở an ninh, cảnh sát Iran.

Khói bốc lên từ trận tập kích vào Tehran ngày 2/3. Ảnh: AFP

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubi cảnh báo Mỹ "vẫn chưa tung đòn mạnh nhất", ngay cả khi những cột khói khổng lồ liên tục bốc lên khắp Tehran cả ngày lẫn đêm, trở thành cảnh tượng quen thuộc.

Bà Mina, 61 tuổi, kỹ sư, đang ngồi xem tivi trong phòng khách trên con phố Jordan giàu có ở phía bắc Tehran tối 1/3 thì tòa nhà văn phòng cách đó vài mét trúng bom. Sức ép từ vụ nổ thổi bay cửa sổ và cửa ra vào nhà bà, cũng như các căn nhà khác trong khu phố. Bà không hiểu lý do khu vực này bị ném bom.

"Các cuộc tấn công đang đến rất gần, tiếng nổ rất lớn, chúng tôi chỉ nguyện cầu mình sẽ sống sót qua đêm nay", bà nói.

Nasim chứng kiến một vụ nổ lớn vào tối 1/3 khi đang đứng cạnh cửa sổ. Vụ nổ tạo ra một quả cầu lửa đỏ khổng lồ, làm rung chuyển tòa nhà và nứt tường phòng khách.

"Tôi cứ tưởng căn hộ của chúng tôi sẽ sập", cô nói. "Thật kinh khủng".

Vụ tập kích nhằm vào tháp viễn thông của một kênh truyền hình quốc gia đối diện Bệnh viện Gandhi, cơ sở y tế tư nhân nổi tiếng chuyên điều trị vô sinh. Y bác sĩ phải sơ tán bệnh nhân, trong đó có trẻ sơ sinh đang nằm lồng ấp, theo Bộ Y tế Iran và quan chức bệnh viện.

"Chúng tôi có trẻ sơ sinh", giám đốc bệnh viện Mohammad Hassan Bani Assad cho hay. "Chúng tôi có 8 bệnh nhân trong phòng chăm sóc đặc biệt, hai người trong tình trạng nguy kịch. Phụ nữ đang sinh con. Phôi thai trong khoa hỗ trợ sinh sản".

Tường nứt toác, gạch vỡ rơi đầy sàn trong một phòng bệnh ở bệnh viện Gandhi, Tehran, ngày 2/3. Ảnh: AFP

Cuộc chiến làm đời sống của người dân Iran thêm vất vả, trong bối cảnh đất nước vừa trải qua đợt biểu tình hồi tháng 1 do người dân không hài lòng với tình hình kinh tế và đồng rial mất giá, lạm phát 60%.

"Người dân bình thường cũng đang bị ảnh hưởng", Ehsan, nhà khoa học 36 tuổi, cho hay. "Ngay cả khi họ không thiệt mạng hay bị thương, việc mất nhà cửa hoặc công việc kinh doanh bây giờ rất khó để phục hồi trong thời kỳ kinh tế khó khăn này".

Cung điện Golestan, một trong những công trình kiến trúc cổ nhất ở Tehran, hư hại đáng kể ở sảnh gương nổi tiếng và khu vườn Ba Tư. Cung điện, di sản thế giới được UNESCO công nhận có niên đại từ năm 1404, vẫn nguyên vẹn sau nhiều biến cố lịch sử, nhưng gần đây đã bị hư hại do các đợt tấn công của Mỹ và Israel vào một đồn cảnh sát gần đó, truyền thông Iran cho hay.

"Nếu ném bom kéo dài gây thiệt hại cho các di tích lịch sử, địa điểm văn hóa và nhà ở, người dân Iran sẽ coi cuộc chiến không chỉ là cuộc tấn công vào các địa điểm quân sự và hạt nhân mà còn là cuộc tấn công vào nền văn minh và người dân Iran, lịch sử, bản sắc và ký ức văn hóa của họ", Omid Memarian, một chuyên gia về Iran tại DAWN, viện nghiên cứu có trụ sở tại Washington, nói.

Hồng Hạnh (Theo NY Times, AFP, Reuters)